ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑ
Η καθημερινή ζωή μίας οικογένειας διαμορφώνεται μέσα από τις συνήθειες, τις σχέσεις, τις υποχρεώσεις, τις ανάγκες και τις μικρές ή μεγαλύτερες αλλαγές που εμφανίζονται με την πάροδο του χρόνου. Το πρωινό ξύπνημα, το φαγητό, το παιχνίδι, η προετοιμασία για το σχολείο, οι μετακινήσεις, οι ώρες ξεκούρασης και η συμμετοχή σε δραστηριότητες αποτελούν μέρος μιας κοινής οικογενειακής εμπειρίας. Κάθε οικογένεια οργανώνει αυτή την καθημερινότητα με τον δικό της τρόπο και δίνει διαφορετικό νόημα σε όσα συμβαίνουν μέσα σε αυτή.
Στο Σημείο, η Εργοθεραπευτική Συμβουλευτική & Coaching Γονέων αναπτύσσεται γύρω από συγκεκριμένα ζητήματα που επηρεάζουν την καθημερινή συμμετοχή του παιδιού και τη ζωή της οικογένειας. Η συνεργασία μπορεί να αφορά μία δραστηριότητα που έχει γίνει απαιτητική, μία αλλαγή που χρειάζεται υποστήριξη, ένα ερώτημα σχετικά με την ανάπτυξη του παιδιού ή την ανάγκη επαναπροσδιορισμού του τρόπου με τον οποίο οργανώνεται η καθημερινότητα.
Μέσα από τη διαδικασία διερευνούμε μαζί όσα είναι σημαντικά για εσάς. Παρατηρούμε πώς αλληλεπιδρούν το παιδί, η δραστηριότητα και το περιβάλλον μέσα στις πραγματικές συνθήκες της ζωής σας. Οι εμπειρίες και η γνώση που έχετε για το παιδί σας αποτελούν βασικό μέρος της συνεργασίας, ενώ η εργοθεραπευτική σκοπιά συμβάλλει στην κατανόηση της συμμετοχής του στα καθημερινά έργα.
Το coaching βασίζεται σε μία συνεργατική διαδικασία κατά την οποία διαμορφώνονται κοινοί στόχοι, εξετάζονται διαφορετικές δυνατότητες και επιλέγονται τρόποι που ταιριάζουν στις ανάγκες της οικογένειας. Οι στρατηγικές εφαρμόζονται στην καθημερινότητα και συζητούνται στις επόμενες συναντήσεις. Η υπηρεσία μπορεί να υποστηρίξει ζητήματα που σχετίζονται με το παιχνίδι, την αυτοφροντίδα, τη σίτιση, τον ύπνο, τις μεταβάσεις, τη σχολική συμμετοχή ή την οργάνωση της οικογενειακής ζωής. Το αίτημα μπορεί επίσης να αφορά την κατανόηση αισθητηριακών αναγκών, την ανάπτυξη της αυτονομίας, την προετοιμασία για μία αλλαγή ή τη συνεργασία με άλλα πλαίσια της ζωής του παιδιού. Η σχετική βιβλιογραφία συνδέει το coaching γονέων με την ενίσχυση της συμμετοχής του παιδιού στην καθημερινότητα, την ανάπτυξη της γονεϊκής αυτοπεποίθησης και τη μείωση του άγχους που μπορεί να συνοδεύει απαιτητικές οικογενειακές καταστάσεις.
Η συνεργασία μπορεί να πραγματοποιείται στον χώρο του Σημείου, διαδικτυακά ή σε φυσικά περιβάλλοντα της οικογένειας, όταν αυτό συνδέεται άμεσα με το αίτημα. Η επιλογή του πλαισίου συζητείται από κοινού και μπορεί να μεταβάλλεται κατά τη διάρκεια της διαδικασίας.
ΕΝΑΡΞΗ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑΣ
Η έναρξη της εργοθεραπευτικής διαδικασίας, διακρίνεται σε τέσσερα αρχικά στάδια:
- Η συνεργασία ξεκινά με μία πρώτη επικοινωνία με το Σημείο, κατά την οποία πραγματοποιείται σύντομη διερεύνηση του αιτήματος και των αρχικών αναγκών της οικογένειας (intake).
- Στη συνέχεια προγραμματίζεται μία πρώτη συνάντηση γνωριμίας. Κατά τη διάρκειά της αφιερώνουμε χρόνο για να συζητήσουμε το ζήτημα που σας απασχολεί, τον τρόπο με τον οποίο εμφανίζεται στην καθημερινή ζωή και όσα έχετε ήδη παρατηρήσει ή δοκιμάσει. Παράλληλα, διερευνούμε τι θα θέλατε να αλλάξει μέσα από τη συνεργασία και πώς θα αναγνωρίζατε ότι η διαδικασία σας έχει βοηθήσει.
- Εφόσον υπάρχει κοινή επιθυμία συνεργασίας, σας δίνεται ο απαραίτητος χρόνος για να μελετήσετε την Πολιτική Λειτουργίας του Σημείου, η οποία περιγράφει τη φιλοσοφία, τις διαδικασίες και το πλαίσιο της συνεργασίας μας. Η Πολιτική συνυπογράφεται πριν από την έναρξη των συναντήσεων, ώστε να υπάρχει κοινή κατανόηση σχετικά με τον τρόπο λειτουργίας της υπηρεσίας.
- Τέλος, ακολουθεί η διαμόρφωση του αρχικού πλάνου συνεργασίας. Μαζί προσδιορίζουμε το ζήτημα στο οποίο θα εστιάσουμε, συμφωνούμε τον πρώτο στόχο και επιλέγουμε τον τρόπο με τον οποίο θα παρακολουθούμε την εξέλιξη της διαδικασίας. Το πλάνο παραμένει ευέλικτο και αναπροσαρμόζεται σύμφωνα με τις εμπειρίες της οικογένειας και τις αλλαγές που παρατηρούνται στην καθημερινότητα.
— Σημείωση: Στο Σημείο αντιλαμβανόμαστε την οικογένεια ως το σύνολο των σημαντικών προσώπων που συμμετέχουν στη φροντίδα, την ανατροφή και την καθημερινή ζωή ενός παιδιού. Για λόγους ευκολίας στην ανάγνωση, στο παρόν κείμενο χρησιμοποιούνται οι όροι «γονείς» και «οικογένεια», περιλαμβάνοντας κάθε μορφή οικογένειας και κάθε πρόσωπο φροντίδας, με σεβασμό στην ανθρώπινη ποικιλομορφία και ανεξαρτήτως σύνθεσης, φύλου, σεξουαλικού προσανατολισμού, ταυτότητας ή έκφρασης φύλου, συγγενικής σχέσης, θρησκείας, πολιτισμικού ή κοινωνικού υπόβαθρου. Με την ίδια φιλοσοφία, πιστεύουμε ότι ο χώρος αποτελεί μέρος της θεραπευτικής διαδικασίας και γι’ αυτό τον λόγο, ο χώρος μας έχει σχεδιαστεί ώστε να παραπέμπει σε σπίτι. Η βιβλιοθήκη, η κουζίνα, το κρεβάτι, τα καθημερινά αντικείμενα, τα φυσικά υλικά και η οργάνωση του χώρου δημιουργούν ένα περιβάλλον που υποστηρίζει την άμεση σύνδεση με έργα της καθημερινής ζωής. Τέλος, στην εξωτερική όψη του Σημείου (ταμπέλα κτλ) δεν αναγράφονται πουθενά οι υπηρεσίες που παρέχονται. Η επιλογή αυτή αντανακλά τη δέσμευσή μας στον σεβασμό της ιδιωτικότητας και του αυτοδιάθεσης κάθε ατόμου να αποφασίζει το ίδιο πότε, πώς και με ποια άτομα επιθυμεί να μοιραστεί πληροφορίες που αφορούν την προσωπική του ζωή ή τη συνεργασία του μαζί μας.
ΣΥΧΝΕΣ ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ
Χρειάζεται το παιδί μου να συμμετέχει σε εργοθεραπευτικό πρόγραμμα;
Η συμμετοχή σε εργοθεραπευτικό πρόγραμμα δεν αποτελεί προϋπόθεση για την έναρξη της Εργοθεραπευτικής Συμβουλευτικής & Coaching Γονέων. Η υπηρεσία μπορεί να επιλεγεί ως αυτοτελής μορφή συνεργασίας, όταν το αίτημα αφορά συγκεκριμένα ζητήματα της καθημερινής ζωής του παιδιού και της οικογένειας.
Κατά τη διάρκεια της διαδικασίας μπορεί να προκύψει η ανάγκη για πιο ολοκληρωμένη εργοθεραπευτική αξιολόγηση. Σε αυτή την περίπτωση συζητούνται τα δεδομένα που οδήγησαν σε αυτή την πρόταση και οι διαθέσιμες επιλογές.
Χρειάζεται το παιδί μου να κάνει εργοθεραπεία στο Σημείο;
Η υπηρεσία μπορεί να παρέχεται και σε οικογένειες των οποίων το παιδί παρακολουθεί εργοθεραπεία ή άλλες υπηρεσίες σε διαφορετικό πλαίσιο. Με τη συγκατάθεσή σας, μπορεί να υπάρξει επικοινωνία με τα επαγγελματικά πρόσωπα που ήδη συνεργάζονται με το παιδί, όταν αυτό συμβάλλει στη συνοχή της υποστήριξης.
Χρειάζεται να έχει το παιδί μου διάγνωση;
Η έναρξη της συνεργασίας μπορεί να βασιστεί σε ένα συγκεκριμένο ερώτημα ή σε μία καθημερινή δυσκολία που έχει σημασία για την οικογένεια. Η ύπαρξη διάγνωσης μπορεί να προσφέρει χρήσιμες πληροφορίες, αν και το επίκεντρο της εργοθεραπευτικής διαδικασίας παραμένει η συμμετοχή του παιδιού στην καθημερινή ζωή.
Ποιος παρέχει την υπηρεσία;
Η υπηρεσία παρέχεται από εργοθεραπευτή με εκπαίδευση στη συστημική συμβουλευτική και ψυχοθεραπεία, μέλος της European Family Therapy Association. Η εργοθεραπευτική γνώση αποτελεί τη βάση της συνεργασίας, ενώ η συστημική προσέγγιση εμπλουτίζει την κατανόηση των σχέσεων και της καθημερινής ζωής της οικογένειας, με στόχο την υποστήριξη της συμμετοχής του παιδιού στα σημαντικά έργα και τις δραστηριότητές του.
Συμμετέχει το παιδί στις συναντήσεις;
Η συμμετοχή του παιδιού αποφασίζεται με βάση το αίτημα και τον στόχο της συνεργασίας. Ορισμένες συναντήσεις πραγματοποιούνται μόνο με τους γονείς, ώστε να υπάρχει χώρος για αναλυτική συζήτηση. Σε άλλες περιπτώσεις, η παρουσία του παιδιού επιτρέπει την κοινή παρατήρηση μίας δραστηριότητας ή τη δοκιμή μίας στρατηγικής μέσα στη συνεδρία.
Μπορούν να συμμετέχουν άλλα σημαντικά πρόσωπα;
Στη διαδικασία μπορούν να συμμετέχουν πρόσωπα που έχουν ουσιαστικό ρόλο στην καθημερινή ζωή του παιδιού, όπως ένα άλλο πρόσωπο φροντίδας. Η συμμετοχή τους οργανώνεται με βάση το αίτημα και κατόπιν συναίνεσης των γονέων ή των νόμιμων εκπροσώπων.
Κάθε πότε πραγματοποιούνται οι συναντήσεις;
Η συχνότητα διαμορφώνεται σύμφωνα με το αίτημα, τον χρόνο που χρειάζεται η οικογένεια για να εφαρμόσει όσα έχουν συζητηθεί και τον ρυθμό με τον οποίο εξελίσσεται η συνεργασία. Οι συναντήσεις μπορεί να πραγματοποιούνται εβδομαδιαία ή σε μεγαλύτερα χρονικά διαστήματα.
Το πρόγραμμα συμφωνείται κατά την έναρξη και επανεξετάζεται στην πορεία.
Πόσο διαρκεί η συνεργασία;
Η διάρκεια σχετίζεται με τη φύση του αιτήματος και τους στόχους που έχουν διαμορφωθεί. Ορισμένες οικογένειες χρειάζονται έναν σύντομο κύκλο συναντήσεων γύρω από ένα συγκεκριμένο ζήτημα. Άλλες επιλέγουν μία συνεργασία μεγαλύτερης διάρκειας, καθώς οι στόχοι εξελίσσονται μαζί με την καθημερινότητα του παιδιού.
Η πορεία αξιολογείται από κοινού και η ολοκλήρωση αποφασίζεται όταν η οικογένεια αισθάνεται ότι έχει αποκτήσει την κατανόηση και τα μέσα που χρειάζεται για το συγκεκριμένο αίτημα.
Θα μας δίνονται οδηγίες ή δραστηριότητες για το σπίτι;
Κατά τη διάρκεια της συνεργασίας μπορούν να διαμορφώνονται προτάσεις που εφαρμόζονται μέσα στις ήδη υπάρχουσες δραστηριότητες της οικογένειας. Μπορεί επίσης να συμφωνούνται συγκεκριμένες δοκιμές ή αλλαγές στον τρόπο οργάνωσης μιας ρουτίνας.
Η επόμενη συνάντηση αξιοποιείται για να συζητηθεί η εμπειρία σας, να εξεταστεί τι λειτούργησε και να προσαρμοστεί το πλάνο. Η βιβλιογραφία αναδεικνύει ότι το coaching υποστηρίζει την εφαρμογή της γνώσης στην πραγματική ζωή όταν οι στρατηγικές συνδέονται με τις προτεραιότητες και τις ρουτίνες της οικογένειας.
Πότε ολοκληρώνεται η διαδικασία;
Η ολοκλήρωση συζητείται όταν οι αρχικοί στόχοι έχουν επιτευχθεί ή όταν η οικογένεια αισθάνεται ότι μπορεί να διαχειριστεί το συγκεκριμένο ζήτημα με μεγαλύτερη αυτοπεποίθηση. Πριν από την ολοκλήρωση πραγματοποιείται ανασκόπηση της πορείας και καταγράφονται όσα έχουν φανεί χρήσιμα για τη συνέχεια της καθημερινής ζωής.
Τι χρειάζεται να έχω στην πρώτη συνάντηση;
Εάν υπάρχουν προηγούμενες αξιολογήσεις, ιατρικές γνωματεύσεις ή άλλες πληροφορίες που θεωρείς χρήσιμες, μπορείτε να τις έχετε στο χώρο σας. Το σημαντικότερο, όμως, είναι να αφιερώσουμε χρόνο για να γνωριστούμε.